Als Syrië er in slaagt een burgeroorlog in Libanon te ontketenen, dan kan dat verstrekkende gevolgen hebben. Foto: EPA

Als de Syrische president Bashar al-Assad met de moordaanslag wilde aantonen dat hij de hele regio kan meeslepen in zijn val, dan is hij daarin geslaagd. Eerder al waren de spanningen met buurland Turkije opgelopen nadat Syrië een Turks gevechtsvliegtuig neerschoot en mortiergranaten liet neerkomen in een Turks grensdorp.

Mogelijk waren beide incidenten niet georkestreerd, maar Assad maakte er maximaal misbruik van door de boodschap af te geven dat als hij door de internationale gemeenschap in het nauw wordt gebracht, hij de hele regio kan ontwrichten.

Conflict

De crisis in Libanon is vele malen ernstiger dan het conflict met Turkije. Ankara is weliswaar een verklaard tegenstander van Assad, maar zit niet te wachten op diens val. Een uiteenvallen van Syrië kan leiden tot onafhankelijkheid van de Syrische Koerden en dat zou een impuls geven aan de Turks-Koerdische strijd voor zelfbestuur. Turkije heeft er dus geen belang bij het conflict met Syrië uit de hand te doen lopen.

Anders dan Turkije kan Libanon weinig doen om de spanningen met Syrië niet te doen escaleren. Het kleine land was van midden jaren zeventig tot 2005 bezet door Syrische militairen en nog altijd is het speelbal van Syrië.

De radicale beweging Hezbollah, die door het Syrische regime wordt gesteund, zit in de Libanese regering maar stelt zich tegelijkertijd zeer onafhankelijk op. Onder meer het onderzoek naar de moordaanslag op oud-premier Rafik al-Hariri in 2005, splijt de regering. In de ogen van veel Libanezen zaten Syrië en Hezbollah achter de moord op de populaire politicus.

Invloedssferen

Syrië lijkt er nu op uit de maatschappelijke verhoudingen in Libanon op scherp te stellen. Als het er in slaagt een burgeroorlog in Libanon te ontketenen, dan kan dat verstrekkende gevolgen hebben. Het Midden-Oosten kampt na de Arabische Lente met tegenstellingen en problemen die veel sneller dan daarvoor uit de hand lijken te kunnen lopen.

Egypte en het fanatiek sjiitische Iran zoeken een leidersrol in de regio. De fundamentalistische en soennitische Arabische monarchieën steunen actief de opstand in Syrië. Turkije voelt zich afgewezen door Europa en heeft ambities een liberale grootmacht in het Midden-Oosten te worden.

Temidden van die botsende invloedssferen probeert Syrië de chaos te vergroten. De diep verdeelde Veiligheidsraad van de Verenigde Naties is ondertussen niet in staat te voorkomen dat het conflict in Syrië verder uit de hand loopt. China en Rusland hebben resoluties geblokkeerd om het Assad-regime te beschermden. Mogelijk met stilzwijgende goedkeuring van Westerse landen omdat die zich liever afzijdig houden van dit wespennest.

Omdat de Veiligheidsraad niet in staat is een vredesproces in Syrië af te dwingen, dreigt nu een internationale ramp. De wereld kan niet zeggen dat ze die niet heeft zien aankomen.