Minister Rosenthal doet gewoon wat hij in het belang vindt van Nederland. Foto: ANP

Het is een opvatting. En als die uit de mond van minister Uri Rosenthal (Buitenlandse Zaken) komt, dan is die opvatting ook het overwegen waard. Ooit was de minister van Buitenlandse Zaken het zwaartepunt in het kabinetsbeleid. Nu lijkt het wel alsof voor de huidige minister de Europese zaken onderdeel uitmaken van de ondraaglijke lichtheid van het bestaan.

Klassiek was de opvatting dat wanneer de minister-president en de minister van Buitenlandse Zaken van dezelfde partij zijn, de staatssecretaris van Europese zaken van de andere coalitiepartner is. Als bewindspersoon wordt hij fijngewreven tussen de partijgenoten.

Daar was de afgelopen twee jaar weinig van te merken. Staatssecretaris Ben Knapen heeft een dubbele portefeuille: Ontwikkelingssamenwerking en Europese Zaken. Van beide maakt hij wat. Minister Rosenthal laat hem daarbij alle politieke ruimte.

Publiciteit

Toen kwam het signaal dat de minister wel eens in de publiciteit wilde treden rond het Europese beleid. Een mooi klusje voor de Vereniging van Europese Journalisten. Maandag was hij te gast bij deze club om daar zijn Europese blazoen wat op te poetsen.

Het moet gezegd, het werd een liberaal verhaal. De Europese beleidsarena is er nu eenmaal. Daar wordt ook wel eens wat verwacht van de minister van Buitenlandse Zaken. Maar eigenlijk zou dat niet zo moeten zijn.

Hoor de minister over de Europese Unie: ,,Het gaat ons om een sterke en stabiele euro. Het gaat ons om het voltooien van de Interne Markt. En het gaat ons erom de economische positie van Europa in de wereld te versterken.” Dat was het zo ongeveer.

Niet stabiel

Maar die euro is in de beleving van veel mensen natuurlijk helemaal niet stabiel. De minister: ,,Daarom nemen we de maatregelen, zoals we die de afgelopen dagen, weken en maanden hebben genomen. Hoogste doel daarbij is het streven naar meer rust en stabiliteit op de financiële markten.”

Wat de oppositie in de Tweede Kamer daarover ook zegt, de besluiten van vorige week passen daarin, vond de minister. We hebben daar allemaal gewonnen. De minister riep hiervoor de internationale pers aan, die na het weekeinde in dezelfde bewoordingen begon te analyseren, nadat eind vorige week de Italiaanse premier Mario Monti als grote winnaar was uitgeroepen.

Buitenlands beleid

Uit zichzelf begon de minister nauwelijks over het Europese buitenlandse beleid.

Het enige punt voor hem was dat het verdedigen van de mensenrechten in de wereld nauwelijks meer op Nederlandse schaal mogelijk is. Dat onderdeel heeft hij daarom zonder enig probleem naar het Europese vlak geschoven.

Is er dan verder nog een eigen Nederlands buitenlands beleid? Proef op de som: Suriname. Een land dat te klein en te onbelangrijk lijkt voor zelfs de grote jongens in Latijns-Amerika. Maar zelfs dat dossier heeft hij naar Brussel geschoven. De Europese Unie maakt er ook wat van. Het heeft Suriname onder een soort curatele gesteld vanwege de invoering van de zogenaamde Amnestiewet.

Is de Nederlandse minister van Buitenlandse Zaken dus een beklagenswaardige figuur geworden? Als dat al zo zou zijn, dan zit de huidige minister daar niet mee. ,,Ik doe gewoon wat ik nodig vind om te doen in het belang van Nederland en de Nederlanders. Daar houd ik geen ingewikkelde verhalen over.” Bij zo’n blijmoedig verhaal verbaast het niet dat minister Rosenthal kan vaststellen dat ,,er in Brussel eerder meer dan minder naar ons wordt geluisterd”.