Sytze Faber
zaterdag 23 juni 8:00
Toen Wilders er na zeven weken onderhandelen in het Catshuis toch nog de brui aan gaf, beet Rutte hem toe: ,,Ik zal je partij afbreken tot de laatste zetel.” Grootspraak. Rutte gaat steeds meer tegen de PVV aanschurken. Defensief, niet offensief.

Emile Roemer straalt de kracht van de betrouwbaarheid, fatsoen en blijmoedigheid uit. Foto: ANP
CDA-leider Buma kenschetste de VVD al als een PVV-light. Het nu door Rutte compleet willen afschaffen van de ontwikkelingssamenwerking, tot dusver een exclusief stokpaard van Wilders, noemde Buma als voorbeeld. Evenals de kameleontische standpunten van de premier over Europa. ,,Wil de echte Rutte eens opstaan?”, beet hij op zijn beurt de premier toe.
Rutte is geen politicus met vaste overtuigingen en diepgewortelde opvattingen. Hij is al heel wat keren van profiel en standpunt veranderd. Van nature een allemansvriend.
Tweekamp
De VVD wil van de komende verkiezingscampagne vooral een tweestrijd maken tussen VVD en SP. Welke van de twee wordt de grootste partij en mag daarom de premier leveren? Mediapeiler Maurice de Hond zal graag voor brandstof zorgen. Publiciteit en succes verzekerd. Tenminste, zo ging het in 2010. Toen was het een tweekamp tussen VVD en PvdA. Dat pakte voor de VVD gunstig uit (en voor het CDA beroerd).
De PvdA hangt momenteel echter in de touwen. Samsom dwingt als nieuwe leider (nog?) geen gezag af. De SP heeft in de peilingen daarentegen de wind in de zeilen. Daarom is deze keer Emile Roemer de favoriete tegenstander van Rutte.
Een belangrijk verschil met 2010 is echter dat in de komende campagne bij de kiezers de geloofwaardigheid van de lijsttrekkers veel meer gewicht in de schaal zal gaan leggen. Omdat de vooruitzichten zoveel slechter zijn geworden en omdat velen, niet ten onrechte, steeds meer de indruk krijgen dat er in Den Haag vaak maar wordt aangeklooid.
Luchtspiegeling
De werkloosheid loopt op, de koopkracht daalt. Komt er een financiële catastrofe op ons af? De Algemene Rekenkamer wees er eergisteren op dat de Nederlandse overheid (in binnen- en buitenland) maar liefst voor 465 miljard aan financiële garanties heeft afgegeven. Niemand heeft er zicht op hoeveel risico’s daar aan vastzitten.
Dezelfde Rekenkamer constateerde eerder dat er jarenlang in het wilde weg is geprivatiseerd zonder dat iemand rekening hield met de gevolgen. Daar lopen we nu tegenop. Ziekenhuizen met acute betalingsproblemen. Woningbouwcorporaties die niet bij hun leest bleven en zich in financiële avonturen stortten. Een overheid die lukraak miljarden investeerde in een zogenaamde gasrotonde.
Bij de uitbraak van de Q-koorts was de volksgezondheid ondergeschikt aan de landbouwbelangen. Tientallen doden en duizenden patiënten verder kan er nog steeds geen excuus af bij de toenmalige bewindslieden Klink en Verburg. De Centra voor Jeugd en Gezin, het enige wat André Rouvoet na vier jaar ministerschap heeft nagelaten, lijden een kwijnend bestaan. Het miljarden verslindende JSF-project.
Achilleshiel
Voorbeelden te over van aanklooiende managers en politici. Daarnaast fundamentele onzekerheid over wat de toekomst zal brengen. Geloofwaardigheid wordt daarom een sleutelwoord voor de verkiezingsuitslag op 12 september. Daar zit de achilleshiel van de kwikzilverachtige Rutte en de kracht van de betrouwbaarheid, fatsoen en blijmoedigheid uitstralende Roemer.
Vorige week vroeg ik me af of Rutte Biesheuvel soms achterna zal gaan. Zal ook hij na anderhalf jaar weifelmoedig regeren als premier worden afgeschminkt? Als bij het electoraat ergernis en onzekerheid toenemen, worden karaktereigenschappen van politici navenant belangrijker. Dat speelt Roemer in de kaart. Evenals trouwens zijn euroscepsis.
Rutte wilde de PVV tot de grond toe afbreken. Dat is een luchtspiegeling. Een eventueel premierschap van Roemer niet.
* Reageren? fabersyma@gmail.com