We kunnen nu goed beoordelen of Henk Bleker ongeveer heeft bereikt wat hij wilde. Foto: ANP

Kop van het persbericht: ‘Bleker en Ciolos eens over vergroening Europees landbouwbeleid’. Grote lijn van de inhoud: ‘In het nieuwe Europese landbouwbeleid worden boeren gerichter beloond voor hun bijdrage aan klimaat, milieu, bodem- en waterkwaliteit. Dertig procent van de inkomenssteun wordt afhankelijk van groene maatregelen’.

Het kan daarbij gaan om het gunstig benutten van het broeikasgas CO2 of het terugdringen van de hoeveelheid stikstof in de bedrijfsvoering. Ook natuurlijke belemmeringen komen in aanmerking voor financiële steun uit de Europese kas.

Boer Bert 

Toen ik het persbericht van het ministerie las, moest ik denken aan de donkere dagen van november 2010. Ik herinnerde me dat we als journalisten werden uitgenodigd op het bedrijf van ‘Boer Bert’ in Kamerik, vlak bij Woerden. Daar confereerden Henk Bleker en Dacian Ciolos.

Bleker was toen net een paar weken staatssecretaris en had zijn eerste prille ervaringen in Brussel achter de rug. De Roemeen Ciolos, tot ieders verrassing in 2009 benoemd tot landbouwcommissaris, had eerder die week zijn plannen geformuleerd voor de herziening van het Europese landbouwbeleid voor de periode 2014 tot 2020.

Nu, twee jaar later, verkeren deze onderhandelingen in een eindfase. In november zal op een extra top van de regeringsleiders de meerjarenbegroting voor deze periode worden vastgesteld. De vakministers zijn druk bezig de laatste hand te leggen aan de spelregels die zullen gelden voor de verdeling van het geld. We kunnen nu goed beoordelen of Henk Bleker ongeveer heeft bereikt wat hij wilde.

Kernpunten

Ik heb nog eens nagelezen wat ik indertijd schreef vanuit Kamerik. Ik zag drie kernpunten in de benadering van Bleker. De eerste was dat Nederland niet veel heil zag in het voornemen van de uit Roemenië afkomstige landbouwcommissaris om kleine boeren vanuit de Europese kas te verzekeren van voldoende inkomsten.

Dat was in zijn visie te zeer gericht op ongerichte steun voor boeren in de lidstaten van het voormalige Oostblok. Maandagavond bleek dat hij deze benadering voor 30 procent van al het geld heeft weten om te buigen.

Het tweede punt was dat Bleker in Kamerik zei, geld te willen zien voor boeren, die via innovaties hun bedrijfsvoering weten aan te passen aan de eisen van deze tijd. Kernwoord daarvoor is ‘vergroening’.

Zo’n opzet van de spelregels is gunstig voor Nederlandse boeren, omdat zij voorop lopen in de Europese Unie met hun kennis en maatregelen om in de landbouw zo ‘groen’ mogelijk te opereren. Het is niet direct in een bedrag uit te drukken, maar duidelijk is dat er zo relatief meer geld via het Europese landbouwbeleid in Nederland terecht zal komen.

Natuurlijke belemmeringen

En een derde punt is dat van de ‘natuurlijke belemmeringen’. We danken de regeling aan de tijd dat de Oostenrijker Franz Fischler landbouwcommissaris was. Die kende uit eigen land de problemen van boeren, die hun bedrijf uitoefenden op de flanken van de Alpen. Hij bedacht de ‘bergboerenregeling’.

Bleker heeft die regeling weten uit te rekken, zodat ook boeren, die in drassig land werken, ervan kunnen profiteren. Ook op dat punt, blijkt uit het persbericht, heeft het geholpen dat hij twee jaar geleden Ciolos het bedrijf van ‘Boer Bert’ in Kamerik heeft laten zien.