Het godsvertrouwen van de meeste Haïtianen is zelfs door de ernstige aardbeving van januari 2010 niet aangetast. Foto: EPA

De eenvoudige gedachte dat God bestaat lijkt steeds moeilijker te worden. Als God bestaat, waarom is het kwaad dan zo machtig? Hoe moeten we ons voorstellen dat God alomtegenwoordig is, terwijl we dieper dan ooit beseffen hoe complex en oneindig de wereld is? Kan God zich bezighouden met het hele universum en tegelijk met ieder mens afzonderlijk? En als God bestaat, hoort Hij dan onze gebeden? Beantwoordt Hij ze?

De mens

Toch lijkt het zoeken naar God onlosmakelijk verbonden met de mens. Misschien zijn we tegenwoordig zelfs wel getuige van het ontwaken van een nieuwe gevoeligheid en een nieuwe openheid voor de werkelijkheid van het hiernamaals. ‘De mens leeft niet van brood alleen.’

Iedere vrouw en iedere man kent immers het verlangen om lief te hebben en om te worden bemind, de wens om als mens aanvaard en gerespecteerd te worden. Elke vrouw en elke man verlangt naar een liefde voor altijd. En drukt deze drang naar ‘voor altijd’ geen diepgeworteld verlangen naar God uit?

Het besef dat de mens een innerlijk religieus bewustzijn heeft roept de volgende vraag op: is het mogelijk om in onze moderne wereld in God te geloven? Het beantwoorden van deze vraag met ‘ja’ is niet minder redelijk dan te antwoorden met ‘nee’.
 
Mist

Voor veel mensen, waarschijnlijk ook van andere religies, is de inhoud van het geloof echter gehuld in een dikke mist. En daar komt vaak nog een aantal hardnekkige misverstanden bij. Wie is Jezus? Wat heeft hij ons gezegd over God? De heilige Geest, de opstanding, de kerk... al deze begrippen worden door veel van onze tijdgenoten slechts oppervlakkig begrepen, hoewel ze centraal staan in het christelijke geloof.

En zelfs als we overtuigd gelovig zijn, doen we niet altijd genoeg ons best om ons begrip van de geloofsmysteries te verdiepen. Toch kunnen we daar vreugde in vinden, in elke fase van ons leven.

Persoonlijke zoektocht

In een tijd waarin de mensen zich bij hun keuzes in het leven niet meer zo laten leiden door tradities en de gevestigde orde, is de persoonlijke zoektocht naar een band met God des te belangrijker. Een dergelijke zoektocht is binnen ieders bereik. We zijn niet alleen. Laten we onze ogen openen om te kijken naar de getuigen van het geloof, dichtbij en ver weg!

Ik denk persoonlijk aan de mensen die ik ontmoet heb in Haïti. In dit prachtige land heerst diepe ellende. Je vraagt je af hoe de mensen weer een week overleven. Ik kan niet vergeten dat daar moeders zijn die vaak ’s morgens niet weten wat ze hun kinderen die dag te eten kunnen geven.

Maar het godsvertrouwen van de meeste Haïtianen is zelfs door de ernstige aardbeving van januari 2010 niet aangetast. Het geloof houdt de bevolking staande in hun tegenspoed.

Risico

De geloofsgetuigen brengen ons ertoe om, op onze beurt, ons vertrouwen te stellen in God. In dat vertrouwen vinden we troost, maar ook hoop en de moed tot zelfoverwinningen. God doet niet altijd wat wij willen, Hij is niet als wij. Durf te geloven!

In onze tijd is geloven niet zo vanzelfsprekend; vertrouwen is een risico dat we niet gemakkelijk nemen. We hebben al onze menselijke vermogens nodig, die van het hart en die van het verstand, om stappen in geloof te zetten.

De Bijbelverhalen schetsten een beeld van Jezus. Als christenen nemen we het risico om deze Jezus ons vertrouwen te geven. Zelfs wanneer we weinig begrijpen van het Evangelie, kunnen we proberen om er meer van te snappen. We kunnen beginnen met een woord dat belangrijk is geworden voor ons en proberen dat woord in de praktijk te brengen. Zo groeien we beetje bij beetje binnen in het vertrouwen van Jezus zelf.

We ontdekken dat God, die onze voorstelling volledig te boven gaat, er is - dichtbij ons. Door zijn Geest woont Hij in ons. Jezus heeft geen leermeester willen zijn, hij heeft geprobeerd ons binnen te leiden in een liefdevolle relatie met God.

Luisteren

Geloven begint mijns inziens met luisteren. Wat zou het goed zijn als de gemeenschap van de kerk zou kiezen voor hernieuwde aandacht voor het luisteren naar de Bijbel.

Laten we er met anderen over praten, alle vooroordelen achter ons laten, voorbij gaan aan onze te starre ideeën over God en ons laten meeslepen in een krachtig vertrouwen in God. In dit vertrouwen zullen we innerlijke verzoening vinden en ook de drijfveer die bezieling aan ons leven geeft.

Vieren

Nadenken over het geloof is belangrijk, maar niet voldoende. Juist door het vieren van de geheimen van het geloof, dringen we er dieper tot door. De schoonheid van de vieringen draagt bij aan de vreugde van het geloof. Alle ervaringen uit een mensenleven vinden er een weerklank in, hebben een plaats: blijdschap zowel als pijn, geboorte zowel als dood, de nabijheid van God als ook zijn ondoorgrondelijkheid.

De belangrijke feesten als Kerst, Pasen, Hemelvaart en Pinksteren verenigen alle christenen op aarde. Verschillende christelijke stromingen leggen uiteenlopende accenten, maar deze feesten verenigen ons rondom Christus.

Gelovigen, zoekenden naar God en zij voor wie geloven heel nieuw is - de heilige Geest verenigt ons allemaal in de tegenwoordigheid van God, die liefde is. Ook in Taizé vieren wij de grote christelijke feesten, die van grote waarde voor ons geloof en voor ons dagelijks leven zijn.

Hoop

Wij, de broeders van Taizé, zijn geen spirituele leermeesters die hun doel al bereikt zouden hebben. Door ons leven in gemeenschap willen we uiting geven aan de hoop die in ons leeft en zelfs vooruitlopen op de nieuwe wereld die in Christus al begonnen is. Ook wij zijn onderweg en volgen de voetstappen van Jezus zoals de armen in het Evangelie, met onze zwaktes en onze kwetsuren.

Wij denken niet dat we beter zijn dan anderen. Wat ons kenmerkt, is onze keuze om aan Christus toe te behoren. Deze keuze proberen we bewust uit te leven in alle aspecten van ons bestaan. Zo gaan we in geloof onze weg, samen met het hele volk van God.

Frère Aloïs is de prior van de oecumenische gemeenschap van Taizé. Het is donderdag precies zeven jaar geleden dat zijn voorganger en oprichter van de Taizégemeenschap frère Roger overleed.
Dit is een inleiding uit het boek ‘Durven geloven. De christelijke feesten als weg naar God’.