Victory Outreach omarmt mensen aan de rand van de samenleving

Dick van den Bos

Bij kerkgemeenschap Victory Outreach krijgen verslaafden en mensen met andere problemen de kans om hun leven weer op te pakken. ,,Uiteindelijk worden ze mannen die voor hun gezin kunnen zorgen, die pilaren van de kerk zijn.”

Terwijl sommige kerken zich wezenloos zouden schrikken als er een verslaafde binnenloopt, is het bij Victory Outreach in Amsterdam de gewoonste zaak van de wereld. ,,Een groot deel van ons kerkleiderschap bestaat uit ex-verslaafden”, lacht Willem Lemain, een van de voorgangers van Victory Outreach. De Amsterdamse kerkgemeenschap heeft zelfs een speciaal herstelhuis, genaamd de Home, net buiten de oude binnenstad.

Op zaterdagmiddag stroomt de Amsterdamse binnenstad vol met toeristen. Op de Wallen lopen mensen uit alle delen van de wereld, om te ‘proeven’ van onze softdrugs en om gebruik te maken van vrouwen achter de ramen. Veel Nederlanders kijken hier schouderophalend naar, wellicht zelfs met een gevoel van trots, omdat we als ruimdenkend volk bekend staan. Maar Victory Outreach ziet vooral de andere kant: ze zien het menselijk leed van de vrouwen die voor de rest van hun leven beschadigd zijn en van de jonge mannen die hun toekomst wegblowen en -drinken.

Silas Bender, actief binnen Victory Outreach, is ook ooit zo in Amsterdam terechtgekomen: ,,Ik kwam vanuit het Duitse Hamburg. Ik had het daar best goed voor elkaar – maar in Amsterdam ging ik steeds meer blowen, vanwege de leegte die ik toen voelde. Ik hield van het leven hier, maar het ging hard achteruit, ik werd steeds meer een junk. Hoewel ik een grote hekel had aan de kerk, stond ik toch open om een keertje mee te gaan. Zo kreeg ik een ontmoeting met God. Mijn leven kwam toen helemaal op z’n kop te staan.”

Bijeenkomsten

Inmiddels is Bender directeur van de Home. Daar helpt hij andere jongens om van de drugs af te komen. Veel van die jongens komen binnen via het tweewekelijkse programma ‘Het kan anders’. Dat zijn laagdrempelige bijeenkomsten waar verslaafden, prostituees en daklozen liefde en gratis eten krijgen. Ze horen er getuigenissen van mensen die vergelijkbare zaken hebben meegemaakt, maar die er bovenop zijn gekomen. Niet zelden zijn deze bijeenkomsten aanleiding voor bezoekers om te zeggen: ,,Dit wil ik ook! Ik wil ook van die troep af.”

Zij komen dan in een intensief traject in de Home. Dat is allesbehalve vrijblijvend. ,,We zijn redelijk Spartaans. Onze ervaring is dat je het radicaal, met veel aandacht moet aanpakken.”

Deelnemers aan het traject moeten om zes uur ’s ochtends opstaan. De dagbesteding bestaat uit driemaal daags uitgebreide Bijbelstudie, corvee, evangelisatie en het helpen van anderen. Daarnaast zijn er vasten-periodes.

Bender: ,,Hier leer je hoe God lief te hebben en een betrouwbare man te zijn met karakter. In de Home worden mannen getransformeerd in vaders.”

Gedisciplineerd

Deze aanpak werkt niet voor iedereen: ,,Daar is het te gedisciplineerd voor. Mensen haken de eerste maand af, óf ze haken volledig aan. De meeste gasten krijgen later in het proces dan een serieuze ontmoeting met God – en dan klimmen ze steeds meer uit het dal. Ook zien we mensen die steeds meer taken in de kerk oppakken. Zo kun je uitgroeien van een junk tot een serieuze leider in de kerk.”

Op de vraag of het allemaal niet te streng is – en of dat in deze tijd nog wel werkt – is Willem Lemain resoluut. ,,Het werkt zeer zeker. De Home heeft niet enkel als doel mensen van hun verslaving af te helpen, maar ook om hen te trainen en op te leiden als voorbeelden en leiders van hun generatie.”

,,Wij pakken het heel anders aan dan de reguliere afkick, die uitgaat van ‘eens een verslaafde, altijd een verslaafde’. Wij focussen ons veel meer op de mensen zelf. Uiteindelijk worden ze mannen die voor hun gezin kunnen zorgen, die pilaren van de kerk zijn. Ook helpen we ze om een mooie baan te vinden. Zo kunnen ze zich richten op een nieuw leven. Bij reguliere instellingen zwaaien ze hun mensen uit zonder nazorg, waardoor velen weer terugvallen. Het is een rondpompen van verslaafden, niet effectief. Er is meer voor nodig om mensen te begeleiden.”

Heftiger

Een van de mensen die een heftige periode in de Home achter de rug heeft, is Henk Budding, oorspronkelijk uit Veenendaal. Budding groeide op met een alcoholistische vader en moeder. Hij begon zelf ook te gebruiken: ,,Ik woonde samen met mijn vriendin en we staken elkaar steeds meer aan om cocaïne te gebruiken. Dat werd steeds heftiger.”

Uit de relatie kreeg Budding een kind, maar toen de relatie strandde, verdween het contact met zijn zoon. In die periode overleed ook zijn moeder. Het viel hem allemaal zwaar. ,,Ik ben in Amsterdam gaan wonen en dat heeft veel veranderd in mijn leven.

Ik vluchtte in verslaving. Ik sliep in Amsterdam in een boot op de Wallen, of op het Centraal Station. Ik herinner me dat ik een keer was opgepakt op het station, precies tijdens de spits. Duizenden mensen keken naar me, ik schaamde me zo diep.”

Onderdak

Via ‘Het kan anders’ kwam Budding in de Home terecht. Zijn instelling was duidelijk. ,,Ik wilde gewoon gratis onderdak.”

Maar net als veel anderen, merkte hij dat het zo makkelijk niet ging. ,,Ik dacht dat ik daar gewoon kon chillen, ik ergerde me kapot aan al die Bijbelstudies. Het gekke was alleen wel dat mensen best lief tegen mij deden. Ook als ik zelf heel agressief was. Dat maakte mij rustiger, ik werd ontvankelijker voor de mensen om mij heen.”

Uiteindelijk kwam Budding, die initieel ‘een grote hekel’ had aan het geloof, tot bekering. ,,Het is God die mij geholpen heeft. Hij heeft pijn uit mijn binnenste gehaald. Hij heeft mij de kracht gegeven om los te komen van mijn verslaving en verleden. Daardoor kon ik een nieuw leven opbouwen.”

Inmiddels heeft Budding een vast contract bij een gordijnenbedrijf. Ook heeft hij zijn zoon Lars voor het eerst sinds jaren weer kunnen ontmoeten. ,,En dat in een jaar tijd, het is ongelofelijk hoeveel er in twaalf maanden veranderd is.”